وقتی تولد دختر در اروپا مایه آبروریزی بود

باشگاه خبرنگاران جوان - مرور قوانین آتن، روم و متون تحریف‌شده باستان غافلگیرتان می‌کند. جایی که ارسطو زن را «شر مطلق» می‌نامید و قوانین به مرد اجازه قتل همسرش را می‌داد یا در دوره پیش از ظهور اسلام در عرب جاهلیت که دختران را زنده به گور می‌کردند! اسناد تاریخی نشان می‌دهد جاهلیت باستان چطور فقط لباس عوض کرده و به امروز رسیده است.

«زایش دختر یک خسارت است!»؛ این گوشه‌ای از نگاه تاریخی به جنس زن در مهد تمدن‌های مدعی غربی است.

رسانه‌های غربی در حالی امروزه ژست حمایت از حقوق زنان را به خود می‌گیرند که تاریخ پنهان‌مانده آنان، پرده از برده‌داری حقوقی و تبعیض ساختاریافته علیه نصف جامعه برمی‌دارد.

تحلیل متون کهن و اسناد تحریف‌شده نشان می‌دهد که آنچه امروز تحت عناوین حقوق‌بشری تبلیغ می‌شود، ویترینی برای پوشاندن کارنامه‌ای سراسر تحقیر و ستم است.

در آتن باستان، یعنی همان جایی که غرب آن را «مهد دموکراسی و فلسفه» می‌نامد، زن حتی از هویت انسانی مستقل برخوردار نبود. واژه حقوقی اطلاق‌شده به زن، «دامار» (Damar) بود؛ واژه‌ای که از ریشه «رام کردن» مشتق می‌شد. ایوا کولس در کتاب «حکومت فالوس» و ویل دورانت در «تاریخ تمدن» می‌نویسند زن آتنی نه حق عقد قرارداد داشت، نه حق اخذ وام بیش از مبلغی ناچیز و نه توان اقامه دعوا در دادگاه. پس از مرگ شوهر نیز ارثی به او نمی‌رسید.

فیلسوفان مشهور یونان هم این جاهلیت را تئوریزه می‌کردند؛ ارسطو زن را «موجود بی‌فایده و منشأ شر» قلمداد می‌کرد و فیثاغورس، ریاضی‌دان، معتقد بود: «یک منشأ خوبی وجود دارد که نظم، نور و مرد را ایجاد کرده و یک منشأ شیطانی وجود دارد که هرج و مرج، تاریکی و زن را ایجاد کرده است.»

در امپراتوری روم باستان، حقوق زن از سطح کالا فراتر نرفت. بروس فرایر و توماس مک‌گین در کتاب «حقوق خانواده در روم» سند می‌دهند که طبق قوانین روم، زن دارایی مطلق شوهر تلقی می‌شد.

قانون به مرد این حق را می‌داد که همسرش را به خاطر خطا‌هایی که آبروی او یا حقوق مالکیتش را خدشه‌دار می‌کرد، ضرب و شتم کند، طلاق دهد یا حتی به قتل برساند. تبعیض جنسیتی چنان عریان بود که زنای زن مجازات مرگ داشت، اما رفتار مشابه مرد کاملاً بی‌گناه تلقی می‌شد.

در ایران عصر ساسانی نیز زنان تحت یک نظام طبقاتی سخت‌گیرانه، شیء محسوب می‌شدند. آرتور کریستنسن در کتاب «ایران در زمان ساسانیان» به تشریح پدیده «ازدواج استقراضی» می‌پردازد؛ قانونی که طبق آن مرد می‌توانست حتی بدون رضایت همسرش، او را برای مدتی مشخص به مردی دیگر قرض دهد! کودکان حاصل از این معامله نیز نه متعلق به مادر، بلکه دارایی شوهر اول بوده و گاه به عنوان نیروی کار برده‌وار به فروش می‌رسیدند.

این تفکر منفعت‌طلبانه حتی به متون دینی تحریف‌شده نیز راه یافت. در تلمود (تفسیر متون یهودی) درباره بی‌حق بودن زن آمده است: «چگونه زن می‌تواند چیزی از خود داشته باشد در حالی که خود مال شوهر است؟ هر چه در خیابان‌ها به دست می‌آورد و حتی خرده‌نان‌های روی میز مال شوهر است.» حتی اگر کسی را به خانه دعوت کند و از او پذیرایی کند، انگار از شوهر خود دزدی کرده است.

یکی از تلخ‌ترین سنت‌های دوران جاهلیت عرب، «وأد» یا زنده‌به‌گور کردن دختران بود؛ رسمی که شواهد تاریخی از وجود آن در برخی قبایل، از جمله بنی‌تمیم، حکایت دارد. روایت‌هایی آن را به سال‌های پایانی دوران پیش از اسلام و ماجرای قیس بن عاصم و حوادث مربوط به حکومت نعمان بن منذر، پادشاه حیره، نسبت داده‌اند.

در جاهلیت عرب، هنگامی که وضع حمل زن فرامی‌رسید، حفره ای در زمین حفر می‌کرد و بالای آن می نشست، اگر نوزاد دختر بود، آن را در میان حفره پرتاب می‌کرد و اگر پسر بود، آن را نگه می‌داشت.

اسلام با ظهور خود این نگاه را به چالش کشید و قرآن کریم، کشتن دختران را به‌صراحت محکوم کرد. نگاه قرآن بر کرامت همه انسان‌ها، نشان‌دهنده تقابل آشکار آموزه‌های اسلامی با نگاه تحقیرآمیز و جنسیت‌زده‌ای است که در بخشی از جامعه جاهلی نسبت به دختران وجود داشت.

علاوه بر این برخلاف آموزه‌های دین یهودیت و مسیحیت که توسط پیامبران الهی برای نسل‌های پیشین بشر آمده و در آن زن از جایگاه ویژه برخوردار بوده است، تفکرات غلط پیروان این دو، در قالب کتاب‌های تحریف شده آنان نمود پیدا کرده و وارد کتاب‌های انجیل و تورات شده است.

در متون مسیحیت تحریف‌شده در رساله اول پولس (فردی که خود را شاگرد مسیح می‌دانست) ادعا شده: «مرد از زن نیست؛ بلکه زن از مرد است. مرد به جهت زن آفریده نشد؛ بلکه زن برای مرد آفریده شد.» و در انجیل کاتولیک (فصل ۲۲) نوشته شده است: «زایش دختر یک خسارت است!»

بازخوانی این اسناد اثبات می‌کند که ریشه تاریخی ستم بر زن، نگاه ابزاری و کالایی بوده است؛ تفکری که امروزه نیز در غرب، تنها با تعویض ابزار‌ها و پوشش مدرن رسانه‌ای به حیات خود ادامه می‌دهد.

منبع: فارس