چگونه کوله‌پشتی مناسب انتخاب کنیم؟ راهنمای سلامت دانش‌آموزان

 صبح زود، هنوز آفتاب کاملا بالا نیامده که صدای بوق‌ها و قدم‌های شتابان از کوچه‌ها بلند می‌شود. در گوشه‌ای، دانش‌آموزی نیم‌خیز سعی می‌کند بند کوله‌پشتی‌اش را روی شانه‌اش نگه دارد، بندها شل هستند و کیف تا پایین باسنش آویزان است. چند قدم که برمی‌دارد، ناخودآگاه به جلو خم می‌شود تا سنگینی کیف را تحمل کند، دستش را روی بند می‌گیرد تا از روی شانه‌اش لیز نخورد و با هر قدم، کتاب‌ها درون کیف جابه‌جا می‌شوند. این صحنه‌ای است که هر روز صبح، در مقابل چشمان بسیاری از ما تکرار می‌شود و می‌تواند ریشه بسیاری از کمردردها، شانه‌های خسته و حتی خستگی‌های بی‌دلیل بچه‌ها باشد.

واقعیت این است که کوله‌پشتی، این قهرمان گمنام سال تحصیلی، پنج روز در هفته و چند ساعت در روز همراه فرزند ما است. پس بهتر است کمی به آن توجه کنیم و یاد بگیریم چطور انتخابش کنیم، چطور ببندیمش و چطور وسایلش را بچینیم تا به جای اینکه باری بر دوش باشد، همراهی مهربان برای روزهای مدرسه شود.

رعایت قانون ۱۰ درصدی در وزن کوله پشتی

سنگین بودن بیش از حد بزرگترین خطری است که کوله‌پشتی برای کمر و گردن بچه‌ها دارد. وقتی کیف خیلی سنگین باشد کودک ناخودآگاه برای حفظ تعادل، به جلو خم می‌شود و این خم شدن مداوم فشار مداومی روی مهره‌ها و عضلات کمر وارد می‌کند. اگر این وضعیت در طول سال تحصیلی ادامه پیدا کند، ممکن است به دردهای مزمن و تغییر شکل در وضعیت بدن منجر شود.

برای اینکه خیالتان راحت باشد، یک فرمول ساده وجود دارد: وزن کوله‌پشتی نباید از ۱۰ درصد وزن بدن کودک بیشتر باشد. مثلا:

اگر فرزندتان ۳۰ کیلوگرم وزن دارد، کیف او نباید بیشتر از ۳ کیلوگرم باشد.

اگر ۴۰ کیلوگرم است، حداکثر ۴ کیلوگرم و اگر ۵۰ کیلوگرم است، نباید بیشتر از ۵ کیلوگرم بار حمل کند.

هنگام خرید کوله پشتی، دنبال چه ویژگی‌هایی باشیم؟

همه کوله‌پشتی‌ها برای کمر مناسب نیستند. وقتی می‌خواهید برای فرزندتان خرید کنید، حتما به این نکات دقت کنید:

بندهای شانه پهن و نرم: بندهایی که خیلی نازک هستند، در شانه فرو می‌روند و درد ایجاد می‌کنند. بندهای پهن و پددار وزن را به صورت مساوی پخش می‌کنند.

بندهای کمری و سینه‌ای: اگر کوله‌پشتی بند کمر یا سینه هم دارد، حتما از آن‌ها استفاده کنید. این بندها کمک می‌کنند وزن کیف به جای اینکه فقط روی شانه‌ها باشد در کل بدن پخش شود.

محفظه‌های زیاد: کیف‌هایی که چندین جیب و محفظه دارند، به شما کمک می‌کنند تا وسایل را مرتب کنید و سنگین‌ترین کتاب‌ها را در جای درست قرار دهید.

وزن خود کیف: حتما دقت کنید که خود کوله‌پشتی سبک باشد تا وزن اضافی به بار کودک اضافه نکند.

اندازه مناسب: کیف نباید خیلی بزرگتر از جثه کودک باشد، کیف بزرگ باعث می‌شود وسایل بیشتری داخلش گذاشته شده و هم موقع پوشیدن از کمر پایین‌تر قرار بگیرد.

هنر انداختن صحیح کیف روی دوش

حتی اگر بهترین کوله‌پشتی را هم خریده باشید، اگر اشتباه استفاده کنید باز هم مشکل‌ساز می‌شود.

دو بند همیشه بهتر از یک بند است.

هرگز اجازه ندهید فرزندتان کوله‌پشتی را روی یک شانه بیندازد. این کار باعث می‌شود بدن به یک طرف کشیده شده و ستون فقرات نامتعادل شود. حتما از هر دو بند شانه استفاده کنید.

تنظیمات درست

بندها را طوری سفت کنید که کیف کاملا به پشت بچه‌ بچسبد و پایین‌تر از بالای باسن قرار نگیرد. همچنین سعی کنید سنگین‌ترین کتاب‌ها را در محفظه‌ای قرار دهید که به ستون فقرات نزدیک‌تر است، این کار تعادل را بهتر حفظ می‌کند.

چند نکته کوچک اما بسیار مهم درباره کوله پشتی

مرتب کردن روزانه: هر شب با فرزندتان چک کنید که آیا وسیله غیرضروری در کیف هست یا خیر؟ کاغذهای قدیمی یا کتاب‌هایی که آن روز لازم نیستند را برندارید تا وزن کیف کم شود.

استراحت دادن به بدن: به دانش آموزان آموزش دهید تا موقع ایستادن یا در زمان‌های استراحت، کیف را از روی دوش بردارد.

بلند کردن ایمن: وقتی می‌خواهد کیف را از زمین بردارد، به جای خم شدن از کمر، یاد بگیرد که کمی چمباتمه بزند و با استفاده از قدرت پاها بلند شود.

چه زمانی باید نگران باشیم؟

بچه‌ها معمولا وقتی درد دارند، بلافاصله آن را به کوله‌پشتی ربط نمی‌دهند. پس باید خودمان دقیق‌تر باشیم. اگر متوجه این نشانه‌ها شدید، حتما وضعیت کیف یا وضعیت بدنی آن‌ها را بررسی کنید:

 اگر در پوشیدن یا درآوردن کیف مشکل دارند.

 اگر بازوهایشان احساس بی‌حسی یا سوزن‌سوزن شدن می‌کند.

اگر روی شانه‌هایشان جای قرمز و فشار زیاد می‌بینید.

اگر متوجه شدید موقع راه رفتن یا ایستادن، حالت بدنشان تغییر کرده (مثلا خیلی به جلو خم می‌شوند).

و البته اگر از کمر یا گردن خود شکایت می‌کنند.

بیایید با هم یاد بدهیم که سلامت از همین عادت‌های کوچک شروع می‌شود. با یک بررسی ساده در وزن کیف و نحوه استفاده از آن، می‌توانیم سال تحصیلی امن و بدون دردی را برای فرزندانمان رقم بزنیم. پیشگیری همیشه بهتر از درمان است.