چگونه کودکان و نوجوانان را از بازی‌های رایانه‌ای دور نگه داریم؟

مژده محمدی روانشناس بالینی در گفتگو با باشگاه خبرنگاران جوان اظهار کرد: وابستگی به بازی‌های رایانه‌ای می‌تواند تأثیرات منفی بر سلامت جسمی و روانی کودکان و نوجوانان داشته باشد. با ارائه فعالیت‌های جایگزین، تعیین محدودیت‌های زمانی و افزایش آگاهی از مضرات این بازی‌ها، والدین می‌توانند به کاهش زمان صرف شده توسط فرزندان خود در دنیای دیجیتال کمک کرده و آنها را به سمت فعالیت‌های سالم‌تر هدایت کنند.

او ادامه داد: بازی‌های رایانه‌ای در دنیای امروز به بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی کودکان و نوجوانان تبدیل شده‌اند. با وجود جذابیت‌های این بازی‌ها، استفاده بیش از حد از آنها می‌تواند تأثیرات منفی بر سلامت جسمی و روانی کودکان داشته باشد. 

 ارائه گزینه‌های جایگزین جذاب

محمدی بیان کرد: یکی از بهترین راه‌ها برای کاهش زمان صرف شده برای بازی‌های رایانه‌ای، ارائه فعالیت‌های جایگزین و جذاب است. والدین می‌توانند با معرفی ورزش‌های مختلف، فعالیت‌های هنری، و بازی‌های فیزیکی به کودکان و نوجوانان، توجه آنها را به سمت این فعالیت‌ها جلب کنند. شرکت در کلاس‌های ورزشی، موسیقی یا هنر می‌تواند به تقویت مهارت‌ها و اعتماد به نفس کودکان کمک کند و در عین حال زمان کمتری برای بازی‌های رایانه‌ای باقی بگذارد.

 تعیین محدودیت‌های زمانی

او گفت: والدین باید برای استفاده از بازی‌های رایانه‌ای محدودیت‌های زمانی مشخصی تعیین کنند. این محدودیت‌ها می‌تواند بر اساس سن کودک، میزان وظایف مدرسه و سایر فعالیت‌های روزانه تنظیم شود. به عنوان مثال، اختصاص یک یا دو ساعت در روز برای بازی‌های رایانه‌ای می‌تواند از افراط در این زمینه جلوگیری کند. مهم است که والدین بر اجرای این محدودیت‌ها نظارت کنند و در صورت لزوم قوانین را به تدریج سخت‌تر کنند.

 تشویق به فعالیت‌های اجتماعی

محمدی تصریح کرد: کودکان و نوجوانان اغلب به دلیل نیاز به سرگرمی و ارتباطات اجتماعی به بازی‌های رایانه‌ای روی می‌آورند. والدین می‌توانند با تشویق فرزندان خود به شرکت در فعالیت‌های گروهی، مانند باشگاه‌های ورزشی یا گروه‌های هنری، این نیاز‌ها را در محیط‌های واقعی برآورده کنند. فعالیت‌های اجتماعی به کودکان و نوجوانان کمک می‌کند تا مهارت‌های ارتباطی خود را تقویت کرده و از بازی‌های رایانه‌ای به عنوان تنها راه ارتباط با دیگران فاصله بگیرند.

نقش الگو‌های مثبت

او گفت:والدین به عنوان الگو‌های رفتاری برای کودکان خود، نقش بسیار مهمی در کاهش وابستگی آنها به بازی‌های رایانه‌ای دارند. اگر والدین خود نیز به جای فعالیت‌های مفید به طور مداوم از ابزار‌های دیجیتال استفاده کنند، کودکان نیز به تقلید از آنها می‌پردازند. والدین باید با نشان دادن الگوی صحیح، مانند خواندن کتاب، ورزش کردن یا انجام کار‌های دستی، کودکان را به سمت فعالیت‌های سالم‌تر هدایت کنند.

افزایش آگاهی از مضرات بازی‌های رایانه‌ای

محمدی بیان کرد: یکی از راه‌های موثر برای کاهش علاقه کودکان و نوجوانان به بازی‌های رایانه‌ای، افزایش آگاهی آنها از مضرات احتمالی این بازی‌هاست. والدین و معلمان می‌توانند از طریق گفتگو‌های آموزشی و مستندات علمی، کودکان را با تأثیرات منفی بازی‌های رایانه‌ای بر سلامت جسمی و روانی آشنا کنند. این آگاهی می‌تواند انگیزه کودکان را برای کاهش زمان صرف شده بر روی این بازی‌ها افزایش دهد.

 ایجاد برنامه‌های مشترک خانوادگی

او گفت: برنامه‌های مشترک خانوادگی مانند پیاده‌روی، سفر‌های کوتاه، یا بازی‌های گروهی می‌توانند فرصتی برای نزدیکی بیشتر اعضای خانواده و کاهش زمان صرف شده برای بازی‌های رایانه‌ای فراهم کنند. این فعالیت‌ها علاوه بر سرگرم کردن کودکان و نوجوانان، به تقویت روابط خانوادگی و ایجاد خاطرات مثبت نیز کمک می‌کنند.

او تصریح کرد: کاهش وابستگی کودکان و نوجوانان به بازی‌های رایانه‌ای نیازمند تلاش مشترک والدین، معلمان و خود کودکان است. با ارائه فعالیت‌های جایگزین، تعیین محدودیت‌های زمانی، تشویق به فعالیت‌های اجتماعی و افزایش آگاهی، می‌توان به تدریج کودکان را از فضای دیجیتال دور کرد و آنها را به سمت فعالیت‌های سالم‌تر و مفیدتر هدایت کرد. مهم است که این فرآیند با صبر، پشتکار و همدلی انجام شود تا کودکان بدون احساس فشار و استرس بتوانند تغییرات مثبتی را در زندگی خود تجربه کنند.

خبرنگار:عطیه رضایی