توسعه و برقی سازی ناوگان حمل و نقل عمومی نیازمند اجرای تعهدات دولت است

باشگاه خبرنگاران جوان -  احمد صادقی در چهارصد و بیست و هفتمین جلسه شورا و پس سخنان سقاب اصفهانی معاون رییس جمهور و رییس سازمان بهینه سازی و مدیریت راهبری انرژی گفت: ابتدا حضور جنابعالی در شورای اسلامی شهر تهران و همچنین تلاش‌ها و پیگیری‌هایی که در این مدت برای یکی از مسائل بسیار مهم و راهبردی کشور، یعنی موضوع بهینه‌سازی و مدیریت مصرف انرژی، داشته‌اید، را ارج می‌نهم.

صادقی در ادامه گفت:، اما واقعیت این است که امروز مسئله انرژی دیگر فقط مسئله سوخت و بنزین نیست؛ مسئله اقتصاد کشور، محیط‌زیست، آلودگی هوا، حمل‌ونقل عمومی و حتی کیفیت زندگی مردم است.

وی افزود: ما سال‌ها درباره ناترازی انرژی و ضرورت اصلاح الگوی مصرف صحبت کرده‌ایم، اما به اعتقاد من باید صادقانه بپذیریم که بخش قابل توجهی از این ناترازی، ناشی از رفتار مردم نیست؛ بلکه حاصل تصمیمات و سیاست‌هایی است که طی سال‌های گذشته در حوزه خودرو، حمل‌ونقل، ساختمان، تولید و مصرف انرژی اتخاذ شده است. وقتی خودرو‌های پرمصرف تولید می‌کنیم، وقتی حمل‌ونقل عمومی متناسب با نیاز شهروندان توسعه پیدا نکرده و وقتی شهروند برای بسیاری از سفر‌های روزانه خود ناچار به استفاده از خودروی شخصی است، نمی‌توانیم تمام مسئولیت اصلاح مصرف را بر دوش مردم بگذاریم.

رییس کمیته شفافیت و شهر هوشمند شورای شهر تهران ضمن بیان این مطلب که بهینه‌سازی انرژی باید از توصیه به مردم به اصلاح ساختار تبدیل شود گفت: در این میان، تهران یک ظرفیت بسیار مهم برای اجرای سیاست‌های ملی بهینه‌سازی انرژی است.

صادقی در ادامه اظهار داشت: اما اجازه بدهید از همین‌جا یک گلایه دوستانه و البته نظارتی هم داشته باشم. شهرداری تهران در بسیاری از حوزه‌هایی که مستقیماً به کاهش مصرف سوخت و انرژی کشور کمک می‌کند، عملاً در خط مقدم قرار دارد؛ اما انتظار ما این است که دولت نیز در قبال تعهدات و تکالیف خود در حوزه حمل‌ونقل عمومی، به‌ویژه توسعه مترو، اتوبوسرانی و برقی‌سازی ناوگان، به موقع به تعهدات خود عمل کند. نمی‌شود از یک طرف از شهرداری‌ها انتظار داشته باشیم حمل‌ونقل عمومی را توسعه دهند و مصرف سوخت را کاهش دهند، اما از طرف دیگر منابع و حمایت‌های پیش‌بینی‌شده برای این بخش با تأخیر پرداخت شود یا تکالیف دولت در این حوزه به‌طور کامل اجرا نشود. اگر قرار است تهران در کاهش مصرف سوخت کشور نقش جدی داشته باشد، باید ابزار لازم برای این کار نیز در اختیار مدیریت شهری قرار بگیرد. ما نمی‌توانیم همزمان از شهرداری بخواهیم مترو توسعه دهد، اتوبوس برقی وارد کند، ناوگان فرسوده را نوسازی کند و سفر با خودروی شخصی را کاهش دهد، اما منابع لازم برای این اقدامات را به موقع در اختیارش نگذاریم.

عضو شورای شهر تهران گفت: از طرف دیگر، معتقدم اگر دولت و شهرداری قرار است در حوزه انرژی همکاری کنند، باید رابطه میان سرمایه‌گذاری و صرفه جویی را روشن کنیم. اگر شهرداری با توسعه مترو و اتوبوس برقی باعث کاهش مصرف بنزین و گازوئیل می‌شود، این صرفه‌جویی یک منفعت ملی ایجاد می‌کند؛ بنابراین باید سازوکاری وجود داشته باشد که بخشی از ارزش اقتصادی این صرفه‌جویی به پروژه‌ای که آن را ایجاد کرده بازگردد. همچنین اگر انتظار داریم مردم در اصلاح الگوی مصرف مشارکت کنند، باید آنها را فقط مکلف به صرفه‌جویی نکنیم، بلکه آنها را ذی‌نفع صرفه‌جویی نیز قرار دهیم.

صادقی در ادامه با ایراد سه سال مهم از معاون رییس جمهور گفت: با این نگاه، سه سؤال مشخص از جنابعالی دارم.

اول:

 برای تهران به عنوان یکی از بزرگ‌ترین کانون‌های مصرف انرژی کشور، هدف کمی سازمان شما برای کاهش مصرف سوخت در سال آینده چیست؟ این کاهش قرار است دقیقاً از چه محل‌هایی اتفاق بیفتد و چه منابعی برای تحقق آن پیش‌بینی شده است؟

دوم:

 با توجه به نقش مستقیم حمل‌ونقل عمومی در کاهش مصرف سوخت، آیا دولت آمادگی دارد تعهدات خود در قبال توسعه مترو، اتوبوسرانی و برقی‌سازی ناوگان تهران را با یک برنامه زمان‌بندی مشخص و قابل نظارت دنبال کند؟ و آیا سازمان شما می‌تواند در این زمینه نقش هماهنگ‌کننده و مطالبه‌گر داشته باشد؟

صادقی در تکمیل این سوال خطاب به معاون رییس جمهور گفت: شما اشاره داشتید که ارزش اقتصادی صرفه جویی باید به پروژه ایجاد کننده آن بازگردد؛ آیا امروز در این صحن می‌توانید درباره ساز وکار و ضمانت اجرایی این بازگشت تعهد مشخص بدهید، به نحوی که این موضوع صرفاً یک وعده یا تفاهم نامه بین دستگاهی نباشد و شهرداری تهران بتواند بر اساس یک تعهد قانونی و مالی مشخص روی آن حساب کنند.

سوم و مهم‌تر:

 آیا آمادگی دارید تهران را به عنوان پایلوت ملی مدیریت هوشمند انرژی انتخاب کنید و با همکاری شهرداری، برای آن هدف کمی، منابع مشخص، سامانه پایش برخط و شاخص‌های قابل اندازه‌گیری تعریف کنیم؛ به‌گونه‌ای که یک سال بعد بتوانیم دقیقاً اعلام کنیم چه میزان سوخت صرفه‌جویی شده و سهم هر دستگاه در این صرفه‌جویی چقدر بوده است؟

صادقی سپس در ادامه سخنان خود افزود: یک سؤال صریح‌تر هم دارم که فکر می‌کنم پاسخ آن برای مدیریت شهری بسیار مهم است؛ اگر شهرداری تهران با توسعه مترو، اتوبوس برقی و سایر اقدامات، بخشی از مصرف سوخت کشور را کاهش دهد، آیا دولت حاضر است ارزش اقتصادی این صرفه‌جویی را به‌عنوان یک منبع پایدار برای توسعه حمل‌ونقل عمومی تهران به رسمیت بشناسد؟ من معتقدم اگر پاسخ این سؤال مثبت باشد، می‌توانیم از یک چرخه معیوب خارج شویم.

شهرداری سرمایه‌گذاری کند، مصرف سوخت کاهش پیدا کند، صرفه‌جویی قابل اندازه‌گیری باشد و بخشی از منافع حاصل از آن مجدداً برای توسعه حمل‌ونقل عمومی و کاهش بیشتر مصرف سرمایه‌گذاری شود.

این می‌تواند یک مدل موفق برای تهران و حتی برای سایر کلان‌شهر‌های کشور باشد.

صادقی در پایان گفت: امیدوارم این جلسه صرفاً به ارائه گزارش محدود نشود و بتوانیم از دل این جلسه یک توافق عملیاتی و قابل سنجش میان دولت و مدیریت شهری تهران برای کاهش مصرف انرژی و توسعه حمل‌ونقل عمومی استخراج کنیم.

چون در نهایت مردم از ما گزارش و آمار نمی‌خواهند؛ نتیجه می‌خواهند.