حمایت از نخبگان دانشگاهی با اولویت هوش مصنوعی و ارتباطات کوانتومی

باشگاه خبرنگاران جوان - محمدحسین شیخی رئیس پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، با تشریح روند حمایت‌های پژوهشگاه از پایان‌نامه‌ها، رساله‌های دکتری، طرح‌های پسادکتری و فرصت‌های مطالعاتی اعضای هیئت علمی، از تحولی در ساختار فراخوان‌های علمی خبر داد.

وی با اشاره به سوابق این حمایت‌ها، گفت: از سال ۱۴۰۱ تاکنون، مجموعاً ۵ فراخوان در این زمینه برگزار شده است که دو فراخوان آن در بازه زمانی یک سال گذشته بوده و با سرعت و تمرکز ویژه اجرا شده‌اند و در حال حاضر، قرارداد‌های مربوط به فراخوان چهارم نهایی شده و فرآیند اجرایی فراخوان پنجم نیز با موفقیت به جریان افتاده است.

شیخی تصریح کرد: سیاست کلان پژوهشگاه بر تنوع‌بخشی به مسیر‌های حمایتی استوار است؛ به‌طوری‌که حمایت‌های مختلف شامل پایان‌نامه‌های تحصیلات تکمیلی، فرصت‌های مطالعاتی جامعه و صنعت اعضای هیئت علمی، دوره‌های پسادکتری و طرح‌های پژوهشی اعضای هیئت علمی، چهار صورت اصلی حمایت‌های این پژوهشگاه را تشکیل می‌دهند.

رئیس پژوهشگاه همچنین با اشاره به تنوع سازوکار‌های حمایتی خاطرنشان کرد: فراخوان‌های پژوهشگاه در قالب دو شیوه «نوع یک» و «نوع دو» تعریف و اجرا شده است. در حمایت‌های نوع یک، عنوان پایان‌نامه یا رساله از پیش توسط دانشگاه تعیین می‌شود و پژوهشگاه بر اساس موضوعات و اولویت‌های اعلام‌شده، از طرح‌های مربوط حمایت می‌کند. در مقابل، در حمایت‌های نوع دو، عنوان و موضوع پژوهش با تعامل و هماهنگی میان دانشگاه و پژوهشگاه تعیین شده و پس از توافق طرفین، طرح وارد فرآیند حمایت می‌شود.

وی افزود: در همین بازه زمانی، پژوهشگاه با هدف گسترش تعاملات علمی و تقویت ارتباط مؤثر با مراکز دانشگاهی، در مجموع نزدیک به ۳۰ موافقت‌نامه همکاری با دانشگاه‌های تراز اول کشور منعقد کرده است.

پذیرش گزینشی و تمرکز بر فناوری‌های نوظهور

شیخی، با تبیین چرخش تحولی پژوهشگاه در انتخاب و حمایت از طرح‌ها تصریح کرد: سیاست ما در این دوره، عبور از پذیرش‌های کلی و حرکت به سمت گزینش‌گری دقیق علمی است؛ به طوری که در حال حاضر حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد از درخواست‌های واصله پذیرفته می‌شوند. این گزینش‌گری هم در انتخاب دانشگاه‌های طرف همکاری (تمرکز بر دانشگاه‌های تراز اول کشور) و هم در هدایت موضوعات به سمت نیاز‌های واقعی وزارت ارتباطات و فناوری‌های پیشران از جمله هوش مصنوعی و ارتباطات کوانتومی اعمال می‌شود.

نظارت مرحله‌ای و مشارکت در مالکیت معنوی

رئیس پژوهشگاه ارتباطات، در خصوص سازوکار نظارتی این طرح‌ها، گفت: حمایت‌های پژوهشگاه صرفاً جنبه مالی ندارد بلکه برای هر پروژه‌ی تحت حمایت، یک راهبر پژوهشی از اعضای هیئت علمی پژوهشگاه به عنوان ناظر تخصصی تعیین می‌شود که در کنار تیم دانشگاهی روند پیشرفت کار را هدایت می‌کند. پرداخت‌های مالی نیز طی ۳ مرحله و بر اساس خروجی‌های ملموس و تایید راهبر انجام می‌گیرد و در نهایت، با ثبت دستاورد‌ها در سامانه ایران‌داک، پژوهشگاه در مالکیت معنوی نتایج حاصله شریک خواهد بود.

پشتیبانی مستمر در شرایط ویژه و چشم‌انداز فراخوان ششم

شیخی با اشاره به پایداری این خدمات در شرایط مختلف کشور، تصریح کرد: حتی در شرایط جنگی اخیر و با وجود تعطیلی دانشگاه‌ها، چرخ حمایت‌های علمی پژوهشگاه متوقف نشد و فراخوان پنجم با موفقیت به سرانجام رسید. همچنین برای طرح‌های بسیار خاص و یونیک که در مرز‌های دانش حرکت می‌کنند، این آمادگی وجود دارد که خارج از زمان‌بندی فراخوان‌ها و به صورت ویژه مورد حمایت قرار گیرند.

وی افزود: تدوین محور‌ها و مقدمات اجرایی فراخوان ششم آغاز شده است و در شهریورماه سال جاری، هم‌زمان با آغاز سال تحصیلی جدید دانشگاه‌ها، آماده دریافت طرح‌های اساتید و دانشجویان خواهیم بود.

منبع: وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات