اصل ۲۵ قانون اساسی ناظر بر «ممنوعیت هرگونه تجسس، مگر به حکم قانون»؛ یک اصل لازم‌الاجرا است

باشگاه خبرنگاران جوان - حجت‌الاسلام‌والمسلمین محسنی‌اژه‌ای، طی سخنانی در نشستی تخصصی با حضور برخی مسئولان قضایی و قضات، ضمن تاکید بر ضرورت مراعات حقوق مردم در همه شرایط، اظهار کرد: ما در همه حال باید به حقوق مردم احترام بگذاریم؛ مبادا به بهانه اقتضائات حاکم بر شرایط جنگی، خدا را فراموش کنیم و به حقوق مردم بی‌اعتنایی کنیم! معنای تحقق و گسترش عدالت، آن است که در همه شرایط، حتی شرایط اضطراری ایام جنگ، پاسدار حقوق مردم باشیم.

رئیس قوه قضاییه با اشاره به اهمیت حفظ حقوق شهروندی، بیان داشت: ما در نظام اسلامی، بنا بر متون مقدس دینی خود و فرامین امامین انقلاب، خود را موظف و ملزم به حفظ حقوق شهروندی آحاد مردم می‌دانیم، ولو آنکه احدی از مردم، در جایگاه متهم و مظنون باشد. ما به حکم قانون، اعتقاد راسخ داریم که همه شهروندان، صاحب حرمت هستند و هتک حرمت آنان از سوی هر فرد و دستگاهی، مطلقاً ممنوع است. این قاعده در همه ایام، ساری و جاری است و تفاوتی ندارد که ایام جنگی باشد یا غیرجنگی.

رئیس دستگاه قضا با تشریح اصل ۲۵ قانون اساسی، گفت: اصل ۲۵ قانون اساسی ناظر بر «ممنوعیت هرگونه تجسس، مگر به حکم قانون»؛ یک اصل مترقی و لازم‌الاجرا در همه شرایط حتی شرایط جنگی است. این اصل راه را بر هرگونه تجسس خودسرانه و مداخله‌ی غیرقانونی در زندگی شخصی مردم مسدود می‌نماید.

رئیس عدلیه ضمن تشریح حدود و ثغور اجرای اصل ۲۵ قانون اساسی، عنوان کرد: ممکن است به اقتضاء شرایط جنگی و اضطراری که حاکم می‌شود، بنا بر تجویز قاضی مأذون، در موارد استثناء، در زندگی متهمی، تجسس شود؛ در اینجا نیز باید حدود و ثغور را رعایت کرد و دانست که این موضوع از استثنائات است؛ اولاً نباید بی‌محابا و غیرضرور، با هر درخواست تجسسی، موافقت شود؛ ثانیاً اگر ضرورت اقتضاء کرد، باید میزان تجسس و فرد یا افراد مورد وثوقی که قرار است به خروجی این تجسس، دسترسی داشته باشند، مشخص و معین باشد. همچنین باید بسیار از خروجی و محصول این تجسس، مراقبت شود که مبادا افراد غیرمسئول و فاقد صلاحیت به آن دسترسی پیدا کنند.

قاضی‌القضات خاطرنشان کرد: بدون‌تردید، پیاده‌سازی دقیق و جامعِ اصل ۲۵ قانون اساسی، اعتماد عمومی به حاکمیت و سرمایه اجتماعی نظام را مضاعف می‌سازد.

حجت‌الاسلام والمسلمین محسنی‌اژه‌ای، با تاکید بر اینکه اقتضائات اضطراری زمان جنگ نباید به همه ایام تسری یابد، اظهار کرد: در مجموع، همگان باید بدانیم که حقوق اجتماعی و فردی و حریم خصوصی افراد، محترم و معتبر است و هیچ فرد و نهادی اجازه ندارد که این حقوق و این حریم را مورد تعدی قرار دهد؛ ایضاً همگان باید توجه کنیم که مبادا مواردی را که در ایام جنگ، مجاز می‌دانیم، در همه ایام، مجاز و مباح و عادی قلمداد کنیم.