«دو نیمه ماه» و حقیقت تلخ زندگی در چنگال منافقین

باشگاه خبرنگاران جوان؛ نفیسه خلیلی - علی کشوری، پژوهشگر درباره پرداختن به فعالیت‌های تروریستی منافقین در آثار سینمایی و تلویزیونی بخصوص اثر اخیر تلویزیون به نام «دو نیمه ماه» و تمرکز فیلمسازان بر دهه‌های ۴۰ تا ۶۰ گفت: از ابتدای دهه ۶۰ با اوج‌گیری فعالیت‌های تروریستی گروهک منافقین تاکنون نزدیک به ۳۰ اثر سینمایی و تلویزیونی به شکلی مستقیم درباره سازمان منافقین ساخته شده است. عموم این آثار خوش ساخت هستند. فیلمنامه‌نویسان به درستی، پیرنگ فیلمنامه را منطبق بر دوگانه قطبی‌ساز و چالش برانگیز یا زندگی یا سازمان طراحی کردند. پیرنگی که منطبق بر حقایق تاریخی فعالیت‌های مخرب و مخوف خانه تیمی‌های سازمان بوده است. سازمانی بر ضد انسان، عشق و جریان زندگی که در شهوت کور قدرت‌طلبی و تسلط بر اذهان به هر قیمت هر وسیله و نقشه غیر اخلاقی را مجاز می‌داند. 

کشوری ادامه داد: پس جدا از کشتن و حذف فیزیکی مردم و مسئولین کارآمد و حتی اعضای مسئله‌دار ( داری فکر و استقلال شخصیت)، روح آنها را نیز می‌کشند و وفاداری به کشور، خانواده و عشق را بر نمی‌تابند! به عنوان مثال، در سریال در حال پخش «دو نیمه ماه» یکی از اعضا به نام کامران وقتی از طرف خواهرش مورد سوال قرار می‌گیرد، که چرا حتی در مراسم خاکسپاری مادرشان شرکت نکرده است، می‌گوید: من یاد گرفته‌ام احساساتم را مهار کنم.

وی گفت: زوج اصلی سریال (آرش و آذر) با اینکه عاشقانه به هم علاقه‌مند می‌شوند، در اثر رسوخ افکار احمقانه سازمان در ذهنشان، مهریه عقدشان را وفاداری به آرمان‌های سازمان تعیین می‌کنند و آذر با اجازه سازمان و خانواده بله را می‌گوید! این دو زوج در ادامه همان بحران و کشمکش تصاعدی زندگی-سازمان را تجربه می‌کنند.

این پژوهشگر با بیان اینکه «سیانور»، «ارمغان تاریکی» و «ماجرای نیمروز یک و دو» به خوبی از حدود آغاز تشکیل سازمان در زمان پهلوی تا مقطع عملیات مرصاد و پایان جنگ تحمیلی را نمایش می‌دهند، گفت: «سیانور» به زیبایی ماجرای انشعاب در سازمان و انحراف از مبارزه بر علیه استعمار را به تصویر می‌کشد. سریال زیبای «ارمغان تاریکی» دستکاری و مخدوش کردن عاطفه و انسانیت را در جهت طراحی نقشه ترور، نمایش می‌دهد و نقطه قوت «ماجرای نیمروز» مستندگونه بودن ساختار و ایجاد تعلیق و گره و کشمکش‌های ظریف عاطفی است. اکنون سریال «دو نیمه ماه» همان سیر تاریخی را با روایت داستان زندگی دختری به نام آذر نشان می‌دهد. این نقطه قوت روایت است. هر چند نحوه فیلمبرداری و افکت‌های نوری مناسب قالب داستانی سریال نیست و در سیر تاریخی شاهد پرش‌ها و حذف و چکیده شدن زمان هستیم، که به روایت تاریخی ضربه زده است. پیشنهاد می‌کنم بهتر بود سریال در قالب سه فصل روایت می‌شد. پیش از انقلاب، دهه ۶۰ و زمان حال.

وی با اشاره به اینکه ما در بخش روایت تطبیقی تاریخ معاصر با زمان حال دچار ضعف روایت هستیم، خاطرنشان کرد: به همین دلیل، روایت تاریخی - داستانی منطبق بر سند برای شناخت ماهیت هر جریان و درک الگو‌ها لازم است. اینجاست که باید روایت داستانیِ جذاب و اقناع‌کننده‌ای برای افشای گروهک‌های تروریستی ارائه شود. در نتیجه، همان الگو‌های خطرناک مانند «هدف وسیله را توجیه می‌کند»، «حذف و ترور دستوری انسان‌ها»، «فدا شدن زندگی در برابر سازمان و قدرت»، «دشمنی و اطاعت کورکورانه بدون آگاهی» و «نابودی و تعلیق زندگی مردم برای شکستن استقامت آنان» را، در پسِ نام‌ها و عناوین جدید، جذاب و فریبنده تشخیص داده نخواهد شد.