فرهنگی‌هنری 16:56 - 29 خرداد 1398
سیصدوبیست‌وسومین نشست مرکز حافظ‌شناسی و کرسی پژوهشی حافظ با عنوان «سبک‌شناسی پیکره‌بنیاد و کاربرد آن در شعر حافظ» با همکاری اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس و مرکز پژوهش‌های زبان و ادب فارسی دانشگاه شیراز برگزار شد.

بررسی کاربرد سبک‌شناسی پیکره‌بنیاد در شعر حافظ

به گزارش ایسنا به نقل از روابط عمومی مرکز حافظ‌شناسی، در این نشست نخست دکتر کاووس حسن‌لی، مدیر مرکز حافظ‌شناسی ضمن خوش‌آمدگویی به حاضران و سپاسگزاری از دکتر مولودی، به زحمات استاد خداپرستی اشاره کرد و گروه زبان‌شناسی و زبان‌های خارجه‌ دانشگاه شیراز را از پیشگامان ایجاد پیکره‌ زبان فارسی دانست.

حسن‌لی به بیان اهمیت منابع پایه‌ای همچون پیکره‌های زبانی برای مطالعات مختلف پرداخت و ایجاد و گسترش پیکره‌های زبانی را همچون سرمایه‌های خام اولیه و معادن عظیمی دانست که نه تنها در تحلیل‌های زبانی ارزشمندند بلکه برای بسیاری از  تولیدات زبانی و ادبی نیز کارآمد و گره‌گشا هستند.

این استاد دانشگاه شیراز افزود: پیکره‌های زبانی امروزه با فناوری‌های جدید که امکان جست‌وجوهای متنوع را می‌دهد، این منابع پایه‌ای و این داده‌های زبانی را بسیار کاربردی‌تر از گذشته کرده‌اند.

حسنلی گفت: اگر این بانک‌های پیکره‌ای از محدوده‌ واژگانی فراتر برود و ساختارهای نحوی و حتا کارکردهای هنری را هم فرابگیرد در توصیفات زبانی و در تحلیل‌های اجتماعی زبان هم دستگیر پژوهشگران خواهد بود.

مدیر مرکز حافظ‌شناسی گفت: با داشتن پیکره‌ کامل زبانی از متون گذشته‌ دیگر برای توصیف و تحلیل رفتارهای حافظ با زبان فارسی نیازی به فیش‌نویسی و صرف وقت بسیار برای گردآوری اطلاعات نخواهیم داشت، چون همه‌ این اطلاعات در همان منابع و بانک‌های پیکره‌ها گردآوری شده است.

در ادامه‌ این مراسم دکتر امیرسعید مولودی، استاد زبان‌شناسی دانشگاه شیراز، به سبک‌شناسی پیکره‌بنیاد و شیوه‌ کاربست آن در اشعار حافظ پرداخت.

مولودی با بیان این مقدمه که با ظهور زبان‌شناسی پیکره‌ای در دهه‌ی 60 غالباً تحلیل‌های دستی جای خود را به تحلیل‌های رایانه‌ای داده‌اند، گفت: تمرکز زبان‌شناسی پیکره‌ای روی روش‌ها و فرایندهای مطالعه زبان است و این حوزه‌ی مطالعاتی با مجموعه‌ای از متون الکترونیکی ماشین‌خواندنی به نام پیکره سر و کار دارد.

او گفت: پیکره‌ها دارای انواعی چون خاص، عام، تاریخی، موازی، به‌روزشونده، چندزبانه و زبان‌آموز هستند و نرم‌افزارهای واژه‌نما/واژه‌یاب نمونه‌ای از این ابزارها هستند که امکانات متعددی همچون نمایش واژه در بافت متنی، ارائه‌ فهرست بسامدی واژه‌های متن، نمایش همایندهای موجود در متن، مشخص‌کردن کلیدواژه‌های متن و ارائه‌ی خوشه‌های واژگانی را برای کاربران فراهم می‌کنند. بنابراین با داشتن چنین نرم‌افزارهایی می‌توان به مطالعات زبانی کمی و کیفی پرداخت.

مولودی افزود: در سبک‌شناسی پیکره‌بنیاد به منظور شناسایی سبک نگارش نویسنده، روش‌های دستی و ماشینی با یکدیگر تلفیق‌ شده، تمامی مؤلفه‌های متن استخراج می‌شود.

او گفت: از مواردی که توسط ماشین و به صورت خودکار انجام می‌شود، محاسبه‌ی همایندها، خوشه‌های واژگانی، فهرست بسامدی واژه‌ها و کلیدواژه‌های متن است. مواردی که عمدتاً به‌صورت دستی و بعضاً به صورت ماشینی و خودکار اجرا می‌شود نیز شامل برچسب‌زنی صرفی، نحوی و معنایی می‌شود؛ به این معنی که اطلاعات صرفی، نحوی و معنایی تمامی واژه‌های متن توسط انسان یا موتورهای برچسب‌زن خودکار به پیکره‌ی متنی اضافه می‌شود. با در اختیار داشتن داده‌ برچسب‌خورده در سه سطح گفته‌شده و داشتن یک نرم‌افزار واژه‌نما می‌توان فهرست برچسب‌های صرفی و ساخت‌های نحوی و معنایی متن را به همراه فراوانی وقوعشان در متن شناسایی کرد و به تصویر دقیقی از سبک نویسنده دست یافت.

این استاد دانشگاه شیراز تاکید کرد: روش مذکور را می‌توان در مورد هر اثری اعمال کرده و سبک نگارش آن را شناسایی کرد؛ بنابراین می‌توان این شیوه‌ی نوین مطالعاتی را بر روی متن الکترونیکی اشعار حافظ نیز به کار بست و سبک نگارش آن را براساس وجوه متعدد ذکرشده مشخص کرد.

مولودی در این جلسه به حاضران آموزش داد که برای انجام سبک‌شناسی پیکره‌بنیاد روی متن الکترونیکی شعرهای حافظ چه مراحلی را بایستی طی و از چه ابزارهایی برای این هدف استفاده کرد.



انتهای پیام

 
پربازدید ها
پر بحث ترین ها

مهمترین اخبار فرهنگی‌هنری

فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری ایسنا» مراسم نکوداشت محمد تهامی نژاد و ابراهیم مختاری در هتل پارسیان انقلاب به همراه تقدیر از سه کارگردان مستند برگزار شد.
فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری مهر» به گزارش خبرنگار مهر، شب گذشته چهارشنبه ۲۶ تیر ماه مراسم افتتاحیه هفتمین جشنواره بین‌المللی «فیلم شهر» به دبیری هاشم میرزاخانی با حضور اهالی هنر و جمعی از مدیران سینمایی در محل پردیس سینمایی ملت برگزار شد. جشنواره‌ای که در طول ۶ دوره گذشته همواره م...
فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری مهر» علیرضا کیوانی‌نژاد مترجم در گفتگو با خبرنگار مهر، درباره ترجمه جدید خود گفت: کار جدیدم رمان «از پا افتاده» گراهام گرین و یکی از آثار واقعی این نویسنده است. این نویسنده کتاب مورد نظر را در نتیجه سفری که به آفریقا داشته نوشته است. وی افزود: نمی‌توان ...
فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری مهر» به گزارش خبرگزاری مهر، ایران از جمله کشورهایی است که مردم آن اقبال خوبی به شبکه های اجتماعی نشان داده اند، این موضوع با توجه به اینکه در دوران شکوه وبلاگ ها هم کاربران ایرانی در این فضا فعالیت خوبی داشتند خیلی عجیب نیست. اما متعاقب این موضوع که ایران...
فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری مهر» به گزارش خبرگزاری مهر، ایران از جمله کشورهایی است که مردم آن اقبال خوبی به شبکه های اجتماعی نشان داده اند، این موضوع با توجه به اینکه در دوران شکوه وبلاگ ها هم کاربران ایرانی در این فضا فعالیت خوبی داشتند خیلی عجیب نیست. اما متعاقب این موضوع که ایران...
فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری ایسنا» حتما شما هم در اطرافیان خود با سالمندانی مواجه بوده‌اید که یک خاطره از دوره کودکی خود را بارها برایتان تعریف کرده باشند اما در پاسخ به سوال شما که آیا داروی خود را در زمان مقرر مصرف کرده‌اند یا نه، سر در گم بمانند و یا حتی به یاد نیاورند که...
فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری ایسنا» انحراف شست پا برآمدگی استخوانی است که در مفصل انگشت شست شکل می‌گیرد.
فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری ایسنا» یک فوق‌تخصص گوارش و کبد، با اشاره به احتمال بروز سرطان کبد در بیماران مبتلا به هپاتیت سی، توصیه‌هایی را در زمینه پیشگیری از ابتلای آنها به سرطان مطرح کرد.
فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری مهر» سخنگوی سازمان آتش‌نشانی در گفتگو با خبرنگار مهر اعلام کرد: ساعت ۲۱ و ۱۸ دقیقه امشب یک مورد آتش سوزی در ضلع غربی میدان حسن آباد به آتش‌نشانی اعلام شد که بلافاصله ایستگاه‌ها اعزام شدند. به گفته ملکی تا کنون ۷ ایستگاه آتش‌نشانی همراه با چند دستگاه بال...
فرهنگی‌هنری
«خبرگزاری مهر» به گزارش خبرنگار مهر، نکوداشت فردوس کاویانی هنرمند پیشکسوت تئاتر، سینما و تلویزیون امروز چهارشنبه ۲۶ تیرماه با حضور هنرمندان در خانه سینما برگزار شد. این برنامه با همکاری خانه سینما و انجمن بازیگران برگزار شد و امیر پوریا به‌عنوان متولی برگزاری، اج...

مشاهده مهمترین خبرها در صدر رسانه‌ها

تبلیغات متنی (ویژه)

صفحه اصلی | درباره‌ما | تماس‌با‌ما | تبلیغات | حفظ حریم شخصی

تمامی اخبار بطور خودکار از منابع مختلف جمع‌آوری می‌شود و این سایت مسئولیتی در قبال محتوای اخبار ندارد

کلیه خدمات ارائه شده در این سایت دارای مجوز های لازم از مراجع مربوطه و تابع قوانین جمهوری اسلامی ایران می باشد.

کلیه حقوق محفوظ است